STANISŁAW SOYKA 1959-2025
STANISŁAW SOYKA – Pianista, wokalista i kompozytor. Urodzony 26 kwietnia 1959 roku w Żorach. Zmarł 21 sierpnia 2025 roku.
Uczył się w Podstawowej Szkole Muzycznej I stopnia w Gliwicach w klasie skrzypiec, oraz w Liceum Muzycznym w Katowicach. Ukończył aranżację i kompozycję na Akademii Muzycznej im. K. Szymanowskiego w Katowicach. Śpiewał również w sopranie w chórze katedralnym w rodzinnych Gliwicach.
Na scenie zadebiutował w 1979 r. recitalem jazzowym w Filharmonii Narodowej w Warszawie, który był częścią cyklu „Jazz w Filharmonii”. To właśnie zapis tego koncertu stanowi pierwszy album Soyki zatytułowany „Don’t You Cry”. Kolejna płyta – „Blublula” ukazała się w 1981 r. Można na niej usłyszeć wykonania takich standardów, jak „I’m just a lucky so and so” D. Ellington’a czy „Naima” J. Coltrane’a. Tego samego roku „Blublula” została okrzyknięta „Jazzową płytą roku” i osiągnęła status „Złotej Płyty”.
W 1986 r. Stanisław Soyka podpisał kontrakt z niemiecką filią wytwórni RCA Records, dla której nagrał swój pierwszy autorski album „Stanisław Sojka”. W 1988 r. artysta rozpoczął współpracę z gitarzystą Januszem „Yaniną” Iwańskim, muzykiem jazz-rockowej grupy Tie Break. W lutym 1995 r. opublikował album koncertowy „Retrospekcja”, na którym nagrał swoje najbardziej znane utwory z poprzednich 10 lat.
W tym samym roku, Soyka nagrał album pod tytułem „Sonety Shakespeare”, a cztery lata później, 1999 r., powstała jego angielska wersja – „Soyka Sings W. Shakespeare Sonnets”. Płyty były wynikiem współpracy artysty z zaprzyjaźnionym pisarzem i tłumaczem Maciejem Słomczyńskim. Można na nich usłyszeć aranżacje Soyki do sonetów Wiliama Shakespeare’a, które śpiewa w dwóch językach.
W kolejnych latach, 1996-2000 r., powstały „Polskie Pieśni Wielkopostne”, album na którym wykonuje muzykę religijną, oraz instrumentalny album Soyki i trębacza Andrzeja Przybielskiego „Sztuka Błądzenia”. W 2003 r. Soyka skomponował i nagrał muzykę do słów „Tryptyku Rzymskiego” Jana Pawła II. 4 listopada tegoż roku, w Watykanie, podczas uroczystego koncertu z okazji imienin Jana Pawła II, muzyk wykonał utwór przed papieżem.
W marcu 2004 r. wydał swoje aranżacje piosenek o miłości. Płyta „Soyka Sings Love Songs” zawiera adaptacje słynnych, miłosnych standardów, między innymi „Fly Me To the Moon” czy „My Funny Valentine”. Album promowała jednak nowa wersja kompozycji „Odkąd jesteś” Marka Grechuty.
Artysta zadebiutował również na dużym ekranie. W 2008 r. dostał pierwszą rolę kinową, w polsko-japońskim filmie Doroty Kędzierzewskiej „Jutro będzie lepiej”. Rok później, odbyła się premiera radiowej sztuki teatralnej Krzysztofa Czeczota „Jeszcze się spotkamy młodsi”, do której Soyka skomponował muzykę. Podczas Festiwalu Teatru Polskiego Radia i Teatru Telewizji Polskiej „Dwa Teatry” w Sopocie słuchowisko otrzymało nagrodę Grand Prix, a Stanisław Soyka nagrodę za najlepszą oryginalną muzykę.
Artysta prędko powrócił do poezji. W 2010 r. w ramach galowego konkursu „Pamiętajmy o Osieckiej” zaprezentował aranżacje muzyczne do mniej znanych wierszy Agnieszki Osieckiej. Rok później utwory pojawiły się na płycie „Soyka…tylko brać. Osiecka znana i nieznana”, która jest osobistym hołdem oddanym poetce, utrzymanym w nastroju ballady. W oparciu o teksty Romana Brandstaettera, polskiego poety o żydowskich korzeniach, napisał dramat muzyczny „Jesteś tym, którym będziesz jutro – Pasja Szczecińska”. Chociaż tradycyjny utwór pasyjny wzorowany jest na wydarzeniach biblijnych, to dzieła Brandstaettera, pisane przez pryzmat wydarzeń II Wojny Światowej, świetnie oddają charakter Męki Pańskiej. Za reżyserię odpowiadał Krzysztof Czeczot, a główne role odegrali między innymi Jerzy Trela, Danuta Stenka i Kamilla Baar. Z muzyków, oprócz Stanisława Soyki, na scenie wystąpił kwartet smyczkowy Altra Volta. Premiera miała miejsce 19 kwietnia 2011 r. w Bazylice Archikatedralnej w Szczecinie.